Roma İmparatorluk Forumları, Antik Roma’nın siyasi, idari ve ticari merkezini oluşturan, günümüzde Roma’da gezilecek en önemli tarihi alanlar arasında yer alan anıtsal bir komplekstir. Sezar Forumu, Augustus Forumu, Nerva Forumu ve Trajan Forumu gibi yapıları kapsayan bu eşsiz açık hava müzesi; Trajan Sütunu ve Trajan Pazarı ile birlikte Roma İmparatorluğu’nun kudretini günümüze taşıyan en görkemli kalıntıları içerisinde barındırmaktadır. Kolezyum’a ve Roma Forumu’na yürüme mesafesinde bulunan bu tarihi alan, İtalya’nın başkenti Roma’nın kalbinde yer alır ve her yıl milyonlarca ziyaretçiyi antik dünyanın siyasi propaganda merkezine doğru bir yolculuğa çıkarır. Müze statüsünde olan Trajan Pazarı’nın da dahil olduğu bu geniş bölge, UNESCO Dünya Mirası Listesi’nin ayrılmaz bir parçası olarak, Roma’nın antik dokusunu ve imparatorluk mimarisini detaylarıyla keşfetmek isteyenler için vazgeçilmez bir duraktır.
Roma İmparatorluk Forumları ve Önemi
Roma İmparatorluk Forumları, Antik Roma’nın siyasi, idari ve ticari merkezini oluşturan, günümüzde Roma’da gezilecek en önemli tarihi alanlar arasında yer alan anıtsal bir komplekstir. Sezar Forumu, Augustus Forumu, Nerva Forumu ve Trajan Forumu gibi yapıları kapsayan bu eşsiz açık hava müzesi; Trajan Sütunu ve Trajan Pazarı ile birlikte Roma İmparatorluğu’nun kudretini günümüze taşıyan en görkemli kalıntıları içerisinde barındırmaktadır.
Roma’nın tarihi merkezinde yer alan bu alan, antik dünyanın sadece mimari değil, aynı zamanda en güçlü siyasi propaganda merkezi olarak da büyük bir öneme sahiptir. İmparatorların kendi isimlerini taşıyan bu meydanlar, devletin gücünü halka göstermek, zaferleri kutlamak ve merkezi idarenin otoritesini pekiştirmek amacıyla tasarlanmıştır. Eski Roma’nın adeta beyni olan bu bölge, yönetimsel işlevlerinin yanı sıra imparatorluk ideolojisinin yansıtıldığı, toplumun sosyo-ekonomik hayatına yön veren kritik bir sahnedir.
Günümüzde de arkeolojik kazıların titizlikle devam ettiği Roma İmparatorluk Forumları; Nerva Forumu, Augustus Forumu, Vespasian Forumu (Barış Tapınağı), Sezar Forumu, Colossus Salonu, Trajan Forumu, Trajan Pazarı ve Traianus Sütunu olmak üzere toplam yedi ana bölümden oluşmaktadır. Tarihin akışını değiştiren bu bölümlerin büyük bir kısmı, 20. yüzyılın başlarında inşa edilen Via dei Fori Imperiali Caddesi’nin altında kalmış olsa da, gün yüzüne çıkarılan kalıntılar antik Roma’nın görkemine dair eşsiz ipuçları sunmaya devam etmektedir.
Roma İmparatorluk Forumları Kısa Bilgiler Tablosu
| Özellik | Detay / Bilgi |
|---|---|
| Konum | Via dei Fori Imperiali, Roma (Kolezyum ile Piazza Venezia arası) |
| Yapım Yılları | M.Ö. 46 – M.S. 113 yılları arası |
| Forum Sayısı | 5 Ana Forum (Sezar, Augustus, Vespasian, Nerva, Trajan) |
| Gezilecek Ana Bölüm Sayısı | 7 Bölüm (Forumlar, Trajan Sütunu, Trajan Pazarı ve Colossus Salonu dâhil) |
| Toplam Yüzölçümü (Kayıp Alan) | Mussolini döneminde yapılan yol nedeniyle alanın %80’i (40.000 metrekare) asfalt altında kalmıştır. |
| Eserlerin Sergilendiği Yer | Trajan Pazarı içerisinde yer alan İmparatorluk Forumları Müzesi |
| İnşa Amacı (Ekstra Bilgi) | İmparatorların siyasi gücünü sergilemek, propaganda ve adalet dağıtımı |
| Finansman (Ekstra Bilgi) | Çoğunlukla savaş ganimetleri (Örn: Trajan Forumu için 226 ton Daçya altını) |
| İlginç Bilgi 1: Antik Dünyanın AVM’si | Trajan Pazarı, 150’den fazla dükkânı ve ofisiyle Antik Roma’nın, hatta dünyanın ilk “kapalı alışveriş merkezi” (AVM) olarak kabul edilir. |
| İlginç Bilgi 2: Antik Çizgi Roman | 38 metre yüksekliğindeki Trajan Sütunu’nun üzerinde 2662 adet figür bulunur. Daçya savaşlarını anlatan bu kabartmalar uç uca eklense 3.6 km uzunluğa ulaşır. |
| İlginç Bilgi 3: Mussolini’nin Yıkımı | 1932’deki faşist geçit töreni için yapılan yol nedeniyle devasa bir tarih yok edilmiştir. Üstelik yol yapılırken Vespasian kalıntılarının orada olduğu bilinmediği için Mussolini, yola onun heykelini diktirmemiştir. |
İmparatorluk Forumları Ziyaret Saatleri ve Giriş Ücreti 2026
İmparatorluk Forumları, etrafı günümüzdeki modern yapılarca çevrelenmiş tarihsel bir alandır. Forumları oluşturan her alanın önünde açıklayıcı panolar bulunmaktadır ve bu kalıntılar temel olarak halka açık olan Via dei Fori Imperiali Caddesi üzerinden dışarıdan rahatlıkla görülebilmekte ve fotoğraf çekilebilmektedir.
Roma’nın merkezinde, Piazza Venezia ile Kolezyum arasında uzanan İmparatorluk Forumları (Fori Imperiali), günümüzde yalnızca Via dei Fori Imperiali Caddesi üzerinden dışarıdan görülen bir alan değildir. Arkeolojik alanın belirli bölümleri kontenjanlı giriş sistemiyle ziyaret edilebilmektedir. Trajan Sütunu tarafından başlayan ziyaret rotası; Trajan Forumu’nun bir bölümünü, Via dei Fori Imperiali’nin altından geçerek Sezar Forumu’nu ve Nerva Forumu’nu kapsayan yaklaşık iki saatlik bir gezi imkânı sunmaktadır.
İmparatorluk Forumları Ziyaret Saatleri
İmparatorluk Forumları arkeolojik alanı pazartesi gününden pazar gününe kadar her gün ziyarete açıktır. Son giriş, kapanış saatinden 1 saat önce yapılmaktadır.
2026 yılı için ziyaret saatleri dönemlere göre şöyledir:
- 1–27 Mart: 09:00–17:30
- 28 Mart–30 Eylül: 09:00–19:15
- 1–24 Ekim: 09:00–18:30
- 25 Ekim–28 Şubat: 09:00–16:30
24 ve 31 Aralık: 09:00–14:00
1 Ocak: 08:30–16:30 arasında özel açılış yapılmaktadır.
Forumların Super sitelerine giriş ise 09:30’dan itibaren başlamakta ve kapanıştan 1 saat öncesine kadar devam etmektedir.
İmparatorluk Forumları Giriş Ücreti 2026
İmparatorluk Forumları’nı ziyaret etmek için kullanılan biletlerden biri Forum Pass Super biletidir. Gün boyunca geçerli olan bu bilet, yaklaşık iki saatlik rota üzerinde Roma’nın en önemli arkeolojik alanlarını görme imkânı sağlar. Bilet kapsamında Roma Forumu, İmparatorluk Forumları ve Palatino Tepesi ziyaret edilebilir.
Forum Pass Super tam bilet fiyatı: 18 €‘dur.
Roma’da yaşayan ve MIC Card sahibi olan ziyaretçiler için 14 €’luk indirimli bilet seçeneği bulunmaktadır. Bu bilet, uygunluk bulunması halinde arkeolojik alan ile Kolezyum’a giriş sağlar; ancak Super Sit’leri kapsamaz.
İmparatorluk Forumları için düzenlenen bazı özel ziyaretlerde ise farklı ücretler uygulanmaktadır. Yalnızca Capitolini Belediyesi tarafından düzenlenen ve sadece İmparatorluk Forumları arkeolojik alanına yönelik rehberli ziyaretlerde:
- Yerleşik olmayan yetişkin: 7 €
- Yerleşik olmayan indirimli: 4 €
- Roma’da ikamet eden yetişkin: 4 €
- Roma’da ikamet eden indirimli: 3 €
Ücretsiz giriş hakkı bulunan ziyaretçilerin de rezervasyon yaptırması gerekmektedir.
İmparatorluk Forumları Ziyaret Rotası
İmparatorluk Forumları’ndaki resmi ziyaret rotası Trajan Sütunu (Colonna Traiana) tarafından başlamakta ve Via Bonella üzerinden Sezar Forumu çıkışına ulaşmaktadır. Bu rota üzerinde Trajan Forumu’nun bir bölümü gezildikten sonra Via dei Fori Imperiali’nin altından geçilerek Sezar Forumu ve Nerva Forumu görülebilmektedir.
Ziyaretin önemli bir bölümü açık hava arkeolojik alanında gerçekleştiği için Roma’nın antik kent dokusunu yakından görmek mümkündür. Forumların çevresindeki Via dei Fori Imperiali ise halka açık olduğundan, ücretli arkeolojik alana girmeden de forum kalıntılarının önemli bir bölümünü dışarıdan görmek ve fotoğraflamak mümkündür.
Önemli: 18 Ekim 2023’ten itibaren Colosseum Arkeoloji Parkı’na ait tüm giriş biletleri ziyaretçi adına düzenlenmektedir. Forum Pass Super satın alınırken ziyaretçinin adı sisteme girilmekte ve girişte kimlik belgesiyle kontrol yapılabilmektedir. Bu nedenle bilet alırken kimlik bilgilerinin doğru girilmesine dikkat edilmelidir.
Roma İmparatorluk Forumları İçinde Neler Var?
Roma İmparatorluk Forumları, tek bir yapıdan değil, farklı imparatorlar tarafından farklı dönemlerde inşa edilmiş devasa bir anıtsal kompleksten oluşmaktadır. Günümüzde arkeolojik kazı çalışmalarının hala titizlikle devam ettiği bu tarihi alan, antik kentin siyasi ve ticari kalbini oluşturan temel bölümleri kapsamaktadır.
İmparatorluk Forumları’nı ziyaret ettiğinizde görebileceğiniz ana bölümler şunlardır:
- Sezar Forumu
- Augustus Forumu
- Colossus Salonu
- Vespasian Forumu (Barış Tapınağı)
- Nerva Forumu
- Trajan Forumu ve Trajan Pazarı
- Traianus Sütunu (Trajan Sütunu)
Tüm bu anıtsal bölümlerin büyük bir kısmı, günümüzde Mussolini tarafından yaptırılan Via dei Fori Imperiali Caddesi’nin altında ve çevresinde konumlanmaktadır. Roma İmparatorluk Forumları alanı ayrıca Palatino Tepesi ve Roma Forumu’nun da tam karşısında yer almaktadır. Antik dünyanın mühendislik harikası sayılan bu eşsiz yapıların tarihsel detaylarını ve özelliklerini aşağıda sırasıyla inceleyebilirsiniz.
Roma İmparatorluk Forumları Görülecek Yerler: Adım Adım Tarih Rehberi
Roma İmparatorluk Forumları’nı gezerken karşılaşacağınız yapılar, inşa edildikleri dönemin siyasi ve mimari vizyonunu yansıtır. Tarihi sıralamaya göre İmparatorluk Forumları anıtsal yapıları aşağıdaki gibidir. Tüm bu alan M.Ö. 46 ile M.S. 113 yılları arasında yapılmıştır. Şimdi, bu açık hava müzesindeki eşsiz yapıları sırasıyla inceleyelim.
Sezar Forumu
Roma imparatoru Jül Sezar (M.Ö. 100-M.Ö. 44) adına yaptırılan bu meydan aslında Sezar’ın kendisi tarafından satın alınmış ve yapı ölümünden iki yıl önce yine kendisi tarafından yaptırılmıştır.
Sezar Forumu’nun alanı 160×75 metredir. Bu alan hem Sezar’ın propaganda alanı hem de ücretsiz gösterilerin yapıldığı bir alandır. Roma Forumu’nun ve Venüs Tapınağı’nın hemen yanı başında yer almaktadır. Önceleri alanın girişinde Sezar’ın atının heykeli olsa da suikasttan sonra Sezar’ın heykeli de atın üzerine yapılmıştır. Roma’da büyük bir yangın sonrasında Sezar Forumu harap olmuştur fakat M.S. 95 yılında imparator Domitian tarafından rekonstrüksiyonu yapılmıştır.
Augustus Forumu
Roma İmparatorluk Forumları içindeki tarihsel olarak sıralanan ikinci forum, Augustus Forumu’dur. İmparator Augustus’un doğduğunda adı Gaius Ocativius Thurinus’tur. M.Ö. 27 yılında Augustus adıyla Roma İmparatorluğu’nun başına geçmiş ve Jül Sezar’ın izinden giderek aynı propaganda amacıyla kendi adına forum yaptırmıştır. Hemen Sezar Forumu’nun yanındadır.
Bu alanın düzenlenerek açılması M.Ö. 2’e denk gelmektedir. İnşaatın uzun sürmesinin sebebi ise yapılacak mimari yapının alana sığmaması ve inşa alanındaki çeşitli aksiliklerdir. Ayrıca burada bulunan yazıtların bir kısmı daha sonraları Trajan Forumu’na götürülmüştür. M.S. 9.yy’da ise yapının önüne veya podyumuna bir bazilika manastırı yapılmıştır.
Colossus Salonu
Colossus salonu, Augustus Forumu’nun hemen yanında ve köşesindedir. Kare bir oda olan burada Augustus’un şimdi yerinde olmayan büyük bir heykeli bulunmaktaydı. Salonun ölçüleri 13 metreye 12 metre olup 11 metre yüksekliğindedir ve odanın temel yapısı bugün görülebilmektedir.
Salonun içerisinde Augustus’u betimleyen dev bir heykelin bulunduğu düşünülmektedir. Günümüzde yalnızca temel izleri görülebilse de yapı, Augustus Forumu’nun önemli bölümlerinden biri kabul edilmektedir. Bir zamanlar duvarlarında olan kabartma ve resimler şimdi Trajan Marketi yapısı içindeki İmparatorluk Forumları Müzesi’ndedir.
Vespasian Forumu (Barış Tapınağı)
Vespasian Forumu, Nerva Forumu ile aynı hizada ancak caddenin karşısında kalmaktadır. Bir diğer adı da Barış Tapınağı’dır ve Pax Romana dönemi için yapılmıştır. İmparatorluk Forumu’nun içinde olsa da bazı arkeologlarca forum olarak kabul edilmemekte sadece bir tapınak olarak kabul edilmektedir. Çünkü siyasi bir işlevi olduğu düşünülmemektedir.
M.S. 71 yılında yapılmıştır. 410 yılında Vizigot Kralı I. Alarik, Roma’yı yağmalayınca yapı hasar görmüş ve hiçbir zaman restore edilmemiştir.
Nerva Forumu
M.S. 85 yılında imparator Domitian tarafında başlatılan yapım çalışması, M.S. 97 yılında halefi Nerva tarafından bitirilmiştir. İmparatorluk Forumu alanının Kolezyum’a yakın olan tarafında bulunmaktadır. Nerva Forumu’na Transitorium Forumu da denilmektedir. 120 metreye 45 metre ölçülerindedir. Günümüze kadar gelen iki yivli korint başlıklı sütun hala hemen köşede görülebilmektedir.
Forumun alt tarafında bir de Minerva Tapınağı bulunmaktaydı ancak kayıtlara göre tapınak taşları 1606 yılındaki Acqua Paola sul Gianicolo çeşmesi yapımında kullanılmıştır.
Trajan Forumu
İmparatorluk forumları içindeki son yapılan alan olan Trajan Forumu aynı zamanda buranın en geniş alanına da sahiptir. Trajan Forumu’nun yapılma sebebi adalet dağıtımı ve yönetimi içindir. Özellikle Forum alanının ortasında çeşitli kamusal problem çözülmekteydi.
Trajan Forumu, Roma İmparatorluk Forumları’nın en büyük ve en görkemli bölümüdür. Mimarı Şamlı Apollodorus tarafından tasarlanan yapı kompleksi, Ulpia Bazilikası, Trajan Sütunu, iki kütüphane ve Trajan Pazarı gibi anıtsal yapıları içermektedir. Trajan Forumu içindeki yapılara M.S. 107 yılında Daçya savaşlarından sonra başlanılmıştır. 112 yılında Forum, Market ve Yerebatan Ulpia, 113 yılında Trajan sütunu bitirilmiştir.
Forumun yapımı, 226.000 kg altın ve bunun iki katı gümüş ile sağlanmıştır. Bu kadar yüklü miktar hazinenin kaynağı ise Daçya krallarından ganimet olarak alındığı bilinmektedir. Antik kaynaklara göre Daçya Savaşları sonrasında elde edilen ganimetler arasında yaklaşık 226 ton altın ve bunun iki katı gümüş bulunmaktaydı. Modern tarihçiler bu rakamların abartılmış olabileceğini düşünse de, Trajan Forumu’nun inşasını finanse edecek büyüklükte olağanüstü bir servetin Roma’ya getirildiği konusunda görüş birliği vardır.
Trajan Forumu 300 metreye 185 metre boyutlarındadır. Bugün forumun bir kenarındaki yapılar bütününe Traianus sütunu denilmekte ve yakından görülebilmektedir.
Traianus Sütunu (Trajan Sütunu): Daçya Savaşları’nı Anlatan Kabartmalar
30 tondan biraz daha ağır olan sütun kaidesi ile birlikte 38 metre yüksekliğindedir. Spiral biçiminde kabartmalar tüm cephesinde görülebilmekte ve bu kabartmalar 101 ile 106 yılları arasındaki Roma ile Daçya savaşlarını 155 sahnede betimlemektedir. Sütun 113 yılında bitirilmiştir. Sütun üzerinde 2662 adet figür bulunmakta ve figürlerin betimlediği 155 sahnenin toplam uzunluğu 3.6 km’dir.
Daçya savaşlarından alınan ganimetle alana, Trajan Forumu, Trajan sütunu, Trajan Marketi, iki kütüphane, Ulpia Bazilikası yapılmıştır.
Trajan Marketi (Trajan Pazarı)
M.S. 100 ile 110 yılları arasında yapılmıştır. Bazı kaynaklara M.S. 94 yılında yapılmaya başlandığı da belirtilmektedir. Roma’nın ilk kapalı alışveriş merkezidir. Bugün içerisinde bir İmparatorluk forumları Müzesi bulunmaktadır. İlk yapıldığı zamanlarda ise 150 kadar dükkân ve ofislerin olduğu bilinmektedir. Trajan Forumu’nun hemen arkasında geniş ve yay biçiminde kırmızı tuğla ve betondan yapılmıştır, İmparatorluk Forumları’na yaklaşan ziyaretçinin uzaktan ilgisini çekmektedir.
Roma İmparatorluk Forumları Müzesi Eserleri (Trajan Pazarı)
İmparatorluk Forumları’ndan çıkarılan paha biçilmez kalıntılar, bugün Trajan Pazarı’nın (Mercati di Traiano) tarihi koridorlarında kurulan İmparatorluk Forumları Müzesi’nde (Museo dei Fori Imperiali) sergilenmektedir. Bu eşsiz müze, antik Roma’nın mimari ve heykeltıraşlık dehasını gözler önüne sererken, devasa tapınakların ve meydanların orijinal dekorasyonlarını yakından inceleme fırsatı sunar. Müze, sadece eserlerin sergilendiği bir alan değil, aynı zamanda antik dünyanın ilk alışveriş merkezinin çok katlı yapısını da keşfedeceğiniz canlı bir tarih sahnesidir.
Müzeyi gezerken mutlaka görmeniz gereken öne çıkan eserler şunlardır:
- Daçyalı Esir Heykelleri: Trajan Forumu’nun görkemli revaklarını süsleyen, Daçya Savaşları’nda esir alınan savaşçıları tasvir eden devasa renkli mermer heykeller.
- Jüpiter Ammon Kalkanları (Clipei) ve Karyatitler: Augustus Forumu’ndan çıkarılan, dönemin propaganda gücünü ve detay işçiliğini gösteren tapınak ve sütun süslemeleri.
- Eros (Aşk Tanrısı) Frizleri: Sezar Forumu’ndaki Venüs Tapınağı’nı (Sezar’ın soyunun Venüs’e dayandığı inancıyla) süsleyen, bitkisel motifler arasında dolaşan melek ve aşk tanrısı figürlerinden oluşan zarif kabartmalar.
- Colossus Salonu Kalıntıları: Augustus Forumu’nun hemen yanındaki odanın duvarlarından kurtarılan, antik resim sanatının nadide örneklerini sunan orijinal duvar resimleri ve kabartmalar.
- Antik Roma Amforaları ve Ticaret Kalıntıları: Trajan Pazarı’nın “Tabernae” adı verilen antik dükkânlarında bulunan, Roma İmparatorluğu’nun zeytinyağı, şarap ve tahıl ticaretini simgeleyen devasa amforalar.
- Nerva Forumu Mimari Parçaları: Forumun sınırlarını belirleyen ve günümüze ulaşan orijinal korniş, sütun başlığı ve tapınak frizlerinin detaylı parçaları.
Roma İmparatorluk Forumları Kazıları ve İmparatorluk Yolu (Via dei Fori Imperiali)
Roma İmparatorluk Forumları’nın gün yüzüne çıkarılma süreci ve sonrasında yaşanan kentsel dönüşümler, alanın kendi tarihi kadar ilgi çekicidir. İmparatorluk Forumları, ilk olarak 1883 yılında İtalyan Arkeolog Rodolfo Lanciani tarafından saptanmış ve 1900’lü yılların ilk yarısında yoğun bir şekilde kazılar yapılmıştır. Lanciani aynı zamanda 20.yy’ın ilk çeyreğinde yaptığı antik Roma haritası ile de bilinmektedir.
Mussolini Dönemi ve Yıkımın Gölgesindeki Tarih
Ancak bu arkeolojik alanın kaderini değiştiren en büyük olay modern dönemde gerçekleşmiştir. Mussolini zamanında yapılan Via dei Fori Imperiali (İmparatorluk Yolu) Kolezyum ile Vittorio Emanuele II Anıtı’nı birleştirmek için yapılmış dört şeritli bir yoldur ve bugün İmparatorluk Forumu’nu enine kesmektedir. Yapımı 11 ay sürmüş ve açılışı da 1922 yılının Mart ayında Roma ve ülkenin yönetimini alan faşist partinin yıldönümüne getirilmiştir.
1932 yılında açılıştaki geçit töreninde 17.000 asker yürümüştür ve 1944 yılında günümüzdeki adını almıştır. Yol yapımı sırasında İmparatorluk Forumları içinde bulunan forum yapılarının yüzde sekseni yani 40.000 metrekare alanı yok edilmiştir. Bugün İmparatorluk Yolu’nda yürürken görülen imparatorların bronz heykelleri o zamandan kalmıştır. Ancak yol yapımında Vespasian ile ilgili bir yapının varlığı bilinmediği için Mussolini, yol üzerine heykelini yaptırmamıştır.
Roma İmparatorluk Forumları Efsaneleri ve Söylenceler
Antik dünyanın kalbi olan Roma İmparatorluk Forumları, sadece mermer sütunlar ve siyasi binalardan ibaret değildi; aynı zamanda tanrıların, imparatorların ve halkın iç içe geçtiği efsanelerin de doğum yeriydi. Binlerce yıldır anlatılan ve bu tarihi alana gizem katan en ünlü söylenceler şunlardır:
- Jül Sezar’ın Kutsal Soyu ve Venüs Efsanesi (Sezar Forumu): Jül Sezar, kendi forumunun tam kalbine “Venüs Genetrix” (Yaratıcı Venüs) Tapınağı’nı inşa ettirmiştir. Efsaneye göre Sezar’ın mensup olduğu Julii ailesinin soyu, Truva kahramanı Aeneas üzerinden doğrudan Aşk ve Güzellik Tanrıçası Venüs’e dayanıyordu. Sezar bu tapınağı yaptırarak halka sadece siyasi bir lider olmadığını, aynı zamanda “tanrıların soyundan gelen kutsal bir adam” olduğunu fısıldıyordu.
- Adil İmparator Trajan ve Papa’nın Duası (Trajan Forumu): Orta Çağ’da dilden dile dolaşan en ünlü Hristiyan efsanelerinden biri Trajan Sütunu ile ilgilidir. Söylenceye göre; İmparator Trajan savaşa gitmek üzereyken acılı bir dul kadın atının önüne atlar ve öldürülen oğlunun intikamını ister. Ordunun acelesi olmasına rağmen Trajan durur ve kadına adaleti sağlar. Yüzyıllar sonra Papa I. Gregorius bu hikayeyi duyar (veya sütundaki kabartmalara bakar) ve pagan bir imparatorun bu yüce adaletinden o kadar etkilenir ki, Tanrı’ya Trajan’ın ruhunu cehennemden kurtarması için ağlayarak dua eder. Efsaneye göre Tanrı bu duayı kabul eder ve Trajan’ın ruhu cennete alınır.
- Minerva ve Örümceğe Dönüşen Arachne (Nerva Forumu): Nerva Forumu’nda günümüze kadar ayakta kalmayı başaran iki “Le Colonnacce” sütununun üzerindeki frizlerde ünlü bir mitolojik olay anlatılır: Ölümlü bir genç kız olan Arachne, dokuma konusunda o kadar yeteneklidir ki Bilgelik ve Zanaat Tanrıçası Minerva’ya (Athena) meydan okur. Kibrine yenik düşen Arachne, tanrıçanın gazabına uğrar ve sonsuza dek ağ örmesi için bir örümceğe dönüştürülür. Bu kabartmalar, Roma halkına “tanrılara ve devlete karşı kibirlenmemeleri” gerektiğine dair taşa kazınmış bir uyarıydı.
Roma İmparatorluk Forumları Hakkında Sık Sorulan Sorular
Roma İmparatorluk Forumları, Roma’nın en önemli arkeolojik alanları arasında yer almaktadır. Trajan Forumu, Augustus Forumu, Nerva Forumu ve Sezar Forumu hakkında ziyaretçilerin en çok merak ettiği soruların cevaplarını aşağıda bulabilirsiniz. Forumların tarihi, konumu, giriş bilgileri ve Kolezyum’a uzaklığı gibi detaylar gezi planı yaparken faydalı olacaktır.
Hayır. Roma Forumu (Forum Romanum) ile Roma İmparatorluk Forumları birbirine çok yakın olsalar da farklı arkeolojik alanlardır. Roma İmparatorluk Forumları; Sezar, Augustus, Nerva ve Trajan gibi imparatorlar tarafından yaptırılan forumlardan oluşurken, Roma Forumu Cumhuriyet döneminden itibaren kullanılan daha eski bir kamusal merkezdir.
Via dei Fori Imperiali caddesi üzerinde yürürken forum kalıntılarını dışarıdan ücretsiz olarak görebilir ve fotoğraflayabilirsiniz. Ancak kazı alanının içine girmek için bilet gerekmektedir. Roma Forumu, Palatino Tepesi ve İmparatorluk Forumları’nı kapsayan tam günlük “Forum Pass Super” bileti 2026 yılı itibarıyla 18 €’dur. Trajan Pazarı Müzesi için ise ayrıca 15 € giriş ücreti bulunmaktadır.
Arkeolojik alan haftanın her günü (Pazartesi-Pazar) ziyarete açıktır. Açılış saati yıl boyunca sabah 09:00’dur ancak kapanış saatleri mevsime göre değişir. Kış aylarında 16:30’da kapanan alan, yaz aylarında 19:15’e kadar gezilebilmektedir. Alana son girişler her zaman kapanış saatinden 1 saat öncesidir.
Turistlerin sıklıkla kullandığı Roma Pass şehir kartı, Kolezyum ve Roma Forumu gibi ana alanlarda geçerli olduğu gibi, tercih ettiğiniz bilet hakkına bağlı olarak Trajan Pazarı Müzesi gibi noktalarda da ücretsiz veya indirimli geçiş hakkı sunabilmektedir.
Via dei Fori Imperiali caddesi gece harika bir şekilde ışıklandırıldığı için kalıntıları dışarıdan izlemek geceleri çok keyiflidir. Ayrıca yaz aylarında forum alanlarında özel ışık, ses ve projeksiyon gösterileri (Viaggi nei Fori) düzenlenmektedir. Bu özel akşam etkinliklerine katılmak isterseniz ayrıca bilet almanız gerekmektedir.
Roma İmparatorluk Forumları, Kolezyum’a yaklaşık 5-10 dakikalık yürüme mesafesindedir. Bu nedenle ziyaretçilerin büyük bölümü Kolezyum, Roma Forumu ve İmparatorluk Forumları’nı aynı gün içerisinde birlikte gezmektedir.
Forumları genel hatlarıyla görmek için yaklaşık 1 saat yeterlidir. Ancak Trajan Pazarı, Trajan Sütunu ve çevredeki diğer yapıları detaylı incelemek isteyen ziyaretçilerin en az 2-3 saat ayırması tavsiye edilir.
Alan içerisinde Sezar Forumu, Augustus Forumu, Nerva Forumu, Trajan Forumu, Trajan Pazarı, Trajan Sütunu, Colossus Salonu ve Barış Tapınağı gibi önemli yapılar bulunmaktadır.
Roma İmparatorluk Forumları tek bir imparator tarafından yaptırılmamıştır. Alan, MÖ 46 yılında Sezar Forumu ile başlamış, daha sonra Augustus, Nerva ve Trajan tarafından genişletilerek bugünkü görünümüne ulaşmıştır.
Trajan Forumu, Roma İmparatorluğu’nun en büyük ve en görkemli forumu olarak kabul edilmektedir. Daçya Savaşları sonrasında elde edilen ganimetlerle finanse edilmiş ve dönemin mühendislik ile mimarlık gücünü yansıtan önemli yapılardan biri olmuştur.
Evet. Roma İmparatorluk Forumları, Roma Tarihi Merkezi içerisinde yer almakta olup UNESCO Dünya Mirası alanının bir parçası kabul edilmektedir.
İlkbahar ve sonbahar ayları, daha ılıman hava koşulları nedeniyle forumları ziyaret etmek için en uygun dönemlerdir. Yaz aylarında ise sabah erken saatler tercih edilmelidir.
Ayrıca İlgili Linkler:
Roma gezi rehberi ve Roma İmparatorluğu tarihi
Roma İmparatorluk forumları görselleri ve fotoğraf albümü